Αρχική Ενέργεια Μερική εκτροπή του Αχελώου σχεδιάζει η κυβέρνηση – Αντιδρούν οι οργανώσεις

Μερική εκτροπή του Αχελώου σχεδιάζει η κυβέρνηση – Αντιδρούν οι οργανώσεις

Της Αλεξάνδρας Χαΐνη
0
Axeloos Sikia

Η εκτροπή του Αχελώου… Λίγα μεγάλα και φιλόδοξα έργα έχουν απασχολήσει διαχρονικά τις ελληνικές κυβερνήσεις, αλλά την κοινωνία των πολιτών, όσο η εκτροπή του ποταμού Αχελώου με απώτερο στόχο την άρδευση του θεσσαλικού κάμπου.

Πόσες «εικονικές δίκες»∙ πόσες πραγματικές νίκες του περιβαλλοντικού κινήματος στο Συμβούλιο της Επικρατείας και πόσες προσφυγές στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης∙ πόσες αναβολές και πόσες επανεκκινήσεις…

Φαίνεται ότι ο Αχελώος θα επανέρχεται πάντα σε λούπα, για να μας θυμίζει ότι όσο καταστροφικό κι αν έχει κριθεί το συγκεκριμένο μοντέλο αγροτικής ανάπτυξης και διαχείρισης των υδάτων, όσο κι αν έχει αποδειχθεί ότι παραβιάζεται η εθνική και η ευρωπαϊκή περιβαλλοντική νομοθεσία και ότι όσο κι αν διαρρηγνύουν τα ιμάτιά τους οι κάτοικοι της Μεσοχώρας, όλα θα ξεχαστούν μπροστά στο «πολιτικό όραμα» και την κακώς εννοούμενη αντίληψη για την «ανάπτυξη». Τι κι αν το έργο έχει ήδη ακυρωθεί δικαστικά 6 φορές…

Είναι πολλά τα λεφτά

axeloos5

Οι εξαγγελίες του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη κατά την συνέντευξη Τύπου στο Βελλίδειο συνεδριακό κέντρο Θεσσαλονίκης πριν από λίγες ημέρες, έφεραν ξανά το θέμα στο προσκήνιο, προκαλώντας νέους προβληματισμούς: «Το ζήτημα του Αχελώου είναι μια πονεμένη ιστορία που πηγαίνει σχεδόν 40 χρόνια πίσω. Άλλη εκτροπή του Αχελώου είχαν οραματιστεί αυτοί που την σχεδίασαν πριν από 40 χρόνια, άλλη συζητάμε σήμερα. Η άποψή μου είναι ξεκάθαρη: Δεν γίνεται να έχουν δαπανηθεί χρήματα του Έλληνα φορολογούμενου και να υπάρχουν μισοτελειωμένα έργα τα οποία να σαπίζουν ειδικά όταν κάποια από αυτά είναι σημαντικά υδροηλεκτρικά έργα, όπως η Μεσοχώρα ή ενδεχομένως και η Συκιά”.

Μερική εκτροπή

«Πιστεύω ότι αυτή τη στιγμή θα μπορούσε να υπάρχει ένα ισχυρό περιβαλλοντικό επιχείρημα για μια, περιορισμένης έκτασης, μερική εκτροπή του Αχελώου, η οποία δεν θα επηρεάσει σε καμία περίπτωση το υδατικό δυναμικό της δυτικής Ελλάδος αλλά θα προσφέρει μια σημαντική ανακούφιση για τη Θεσσαλία και θα μας επιτρέψει να ξεφύγουμε από πρακτικές οι οποίες είναι εξαιρετικά επιβαρυντικές για το περιβάλλον» συνέχισε ο κ. Μητσοτάκης, διευκρινίζοντας: «Διότι δεν συζητάμε σήμερα πόσο επιβαρυντικό για το περιβάλλον είναι να τρυπάμε στα 500 ή στα 600 μέτρα να βγάζουμε υφάλμυρο νερό και να καταναλώνουμε πάρα πολύ ηλεκτρική ενέργεια. Άρα, το ζήτημα αυτό θέλουμε να το ξαναδούμε ως Κυβέρνηση”.

Μοντέλο σωστής χρήσης του νερού

axeloos6Δεν κάνω εκπτώσεις ως προς την προστασία του περιβάλλοντος και δεν πρόκειται να κάνω εκπτώσεις βέβαια και στην ανάγκη η Θεσσαλία να περάσει από ένα μοντέλο αλόγιστης χρήσης του νερού σε ένα μοντέλο σωστής χρήσης του νερού” τόνισε ο πρωθυπουργός, ενώ υπογράμμισε την ανάγκη “να συνδεθεί πραγματικά η εξοικονόμηση νερού με ουσιαστικά οικονομικά οφέλη».

Διαβάστε επίσης:  Έλληνες στη λίστα των επιστημόνων με τη μεγαλύτερη ερευνητική επιρροή

Προέτρεψε επίσης να δούμε το ζήτημα συνολικά και διαβεβαίωσε ότι εφόσον προχωρήσει το έργο, δεν πρόκειται σε καμία περίπτωση να δεχθεί «να αποτελεί άλλοθι για να συνεχίσουμε στη Θεσσαλία κακές πρακτικές κατασπατάλησης των υδάτινων πόρων. Αυτό δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση όμως ότι ένα έργο το οποίο έχει στοιχίσει πολλά -μόνο η Μεσοχώρα νομίζω ότι έχει στοιχίσει 500 εκατομμύρια ευρώ, είναι ένα μεγάλο φράγμα- να κάθεται εκεί και να μην μπορεί να συνεισφέρει και στο υδροηλεκτρικό δυναμικό της χώρας. Αυτό δεν έχει καμιά λογική,» κατέληξε.

Εκτροπή της …λογικής;

axeloos1

«Η εκτροπή του Αχελώου είναι όντως ζήτημα ανάπτυξης της χώρας. Είναι η εκτροπή από τη διαφάνεια, τη νομιμότητα, την καλονομία και τον σωστό σχεδιασμό που μας λείπει και που έφερε την Ελλάδα στη σημερινή της κατάσταση» επισημαίνει η επικεφαλής περιβαλλοντικής πολιτικής της οργάνωσης WWF Ελλάς Θεοδότα Νάντσου. Σε σχετικό πολύ κατατοπιστικό και έγκυρο κείμενό της (https://www.wwf.gr/blog/1920-2017-02-28-12-37-37) περιγράφει -με μελανά χρώματα είναι η αλήθεια- όλη την ιστορία της σχεδιαζόμενης εκτροπής από τη δεκαετία του ’80 έως σήμερα, με έμφαση στις επιπτώσεις που θα έχουν τα κατασκευαστικά έργα, αλλά και στα χρήματα που είτε έχουν  δοθεί ήδη είτε προβλέπεται να δαπανηθούν: «Στην Ελλάδα, μπαίνουν στην ίδια πολιτική ζυγαριά το κράτος δικαίου και καθαρών κανόνων που δεν έχουμε, με το χρήμα που επίσης δεν έχουμε, επειδή –μεταξύ άλλων- το σπαταλήσαμε σε αντιαναπτυξιακά έργα εντυπωσιασμού” επισημαίνει η κ. Νάντσου, ζητώντας παράλληλα υγιή ανάπτυξη με καθαρούς κανόνες: “Αυτό το έργο που καθρεφτίζει όλη τη διαχρονική διαφθορά της σπατάλης, της αλαζονείας και της περιφρόνησης για την ανάγκη της χώρας για υγιή ανάπτυξη με καθαρούς κανόνες, είναι η εκτροπή του Αχελώου».

Μεσοχώρα-Αχελώος SOS

axeloos poreia

Στο ίδιο πνεύμα, το blog «Μεσοχώρα-Αχελώος SOS», το πανελλαδικό δίκτυο για τη διάσωση της Μεσοχώρας και του Αχελώου, αναφέρεται εκτενώς στις πρόσφατες ανακοινώσεις του πρωθυπουργού, χαρακτηρίζοντας εν γένει «περιβαλλοντοκτόνες» τις επαναλαμβανόμενες επιλογές των κυβερνήσεων της χώρας.

Ειδικά για την τωρινή κυβέρνηση, υποστηρίζει ότι «παραλαμβάνει από την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ την αδειοδότηση του φράγματος της Μεσοχώρας και σπεύδει να υλοποιήσει τα υπόλοιπα τμήματα του έργου, δηλαδή το φράγμα της Συκιάς και την εκτροπή του Αχελώου». Τονίζει επίσης ότι από το βήμα της φετινής ΔΕΘ ο κ. Μητσοτάκης, επιβεβαίωσε παλαιότερες, «δυσοίωνες προβλέψεις»  για «τμηματική υλοποίηση της τελικής εξαφάνισης του τελευταίου άγριου κομματιού του πάλε ποτέ ποταμού-Θεού».

Οι συγγραφείς του blog εκφράζουν την ανησυχία τους για τις «γεωτρήσεις εκατοντάδων μέτρων που επί χρόνια επιβαρύνουν το περιβάλλον στο Θεσσαλικό κάμπο», ενώ σχετικά με τις δηλώσεις του πρωθυπουργού ότι το έργο είναι «περιβαλλοντικής σημασίας», επισημαίνουν: «Μα τι ανοησία, όταν οι σχετικές ευρωπαϊκές οδηγίες που επικαλούνται και η σχετική γνωμοδότηση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου -στις οποίες στηρίχθηκαν ορισμένες από τις αποφάσεις του ΣτΕ- απορρίπτουν τη μεταφορά υδάτων για τέτοιους σκοπούς, από άλλο υδατικό διαμέρισμα. Πώς περιμένουν, αλήθεια, να αντιδράσει η ευαισθητοποιημένη κοινωνία, όταν κυβερνητικές αποφάσεις παρακάμπτουν τις δικαστικές σε όλα τα επίπεδα;»

Διαβάστε επίσης:  Η Φουκουσίμα μετατρέπεται σε εργοστάσιο παραγωγής καθαρής ενέργειας

«Να μπει τέλος τώρα»

«Η ομηρία πρέπει να τελειώσει ΤΩΡΑ, για να μπορέσει να “ανασάνει” η Μεσοχώρα και η ευρύτερη περιοχή. Πρέπει να μπει τέλος στην αδιάκοπη λεηλασία της φύσης και να προστατευθεί σαν “κόρη οφθαλμού” το τελευταίο ανέγγιχτο κομμάτι του Αχελώου. Η λύση είναι γνωστή και είναι η μόνη ενδεδειγμένη: να κατεδαφιστεί το φράγμα της Μεσοχώρας και να ακυρωθεί οριστικά η εκτροπή και όλα τα έργα που συνδέονται με αυτήν. Όσο αυτό δε γίνεται, ας το γνωρίζουν ότι ο αγώνας θα συνεχίζεται και οι θιασώτες της καταστροφής του Αχελώου θα μας βρίσκουν συνεχώς μπροστά μας» καταλήγει το κείμενο (https://mesochora-acheloos-sos.blogspot.com/2019/09/blog-post.html)

Σύντομο ιστορικό

AXELOOSNEW

Ως έργο άρδευσης του εξαιρετικά υδροβόρου θεσσαλικού κάμπου, η εκτροπή του Αχελώου από τη θέση «Συκιά» ξεκίνησε να σχεδιάζεται στα μέσα στης δεκαετίας του 1980. Το περίπλοκο σχέδιο της εκτροπής συνθέτουν δυο μεγάλα φράγματα στη Μεσοχώρα και τη Συκιά των νομών Τρικάλων και Άρτας – Καρδίτσας, ύψους 150 και 145 μέτρων αντίστοιχα, η σήραγγα εκτροπής στη Συκιά μήκους 17,5 χλμ, και το αναρρυθμιστικό φράγμα Μαυρομματίου ύψους 25 μέτρων.

Τα φράγματα θα συνοδεύονται από υδροηλεκτρικούς σταθμούς, εκ των οποίων ο ΥΗΣ Μεσοχώρας έχει ήδη κατασκευαστεί. Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε εκτροπή 1,2 δισεκ. κ.μ. νερού ετησίως. Το 1994 ανακοινώθηκε η «μικρή εκτροπή» που προέβλεπε μεταφορά της μισής ποσότητας νερού, δηλαδή 600 εκατ. κ.μ. ετησίως. Από το 2010, αναφέρεται πως η εκτρεπόμενη ποσότητα δεν θα υπερβαίνει τα 250 εκατ. κ.μ. νερού. Όμως, οι διαστάσεις των φραγμάτων και ταμιευτήρων παραμένουν αναλλοίωτες από το αρχικό σχέδιο της «μεγάλης εκτροπής» (στοιχεία WWF Ελλάς).

Ο καλύτερος άσπρος ποταμός

“Αχελώος” είναι η αρχαία ονομασία του ποταμού, η οποία προέρχεται πιθανότατα από την ρίζα «αχ» που σημαίνει νερό και το συγκριτικό επίθετο «λώων» που σημαίνει καλύτερος.

Είναι γνωστός όμως και ως Ασπροπόταμος ή Άσπρος, ονομασία που λέγεται ότι συνδέεται είτε με την αφρισμένη εικόνα του ποταμού κατά τους ανοιξιάτικους μήνες όταν λιώνουν τα χιόνια, είτε με το λευκό χρώμα των χαλικιών στις όχθες του και την άσπρη λάσπη που κατεβάζει το ρεύμα του.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here