Κλίμα: Αυξάνονται και πληθύνονται οι λομπίστες ορυκτών καυσίμων στις συνόδους του ΟΗΕ

Περισσότεροι από 5.000 λομπίστες ορυκτών καυσίμων είχαν πρόσβαση στις συνόδους κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα τα τελευταία τέσσερα χρόνια, μια περίοδο που χαρακτηρίστηκε από αύξηση των καταστροφικών ακραίων καιρικών φαινομένων, ανεπαρκή δράση για το κλίμα και ρεκόρ επέκτασης της παραγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου, αποκαλύπτει νέα έρευνα.

Στους λομπίστες που εκπροσωπούν τα συμφέροντα των βιομηχανιών πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα – οι οποίες ευθύνονται ως επί το πλείστον για την κλιματική αλλαγή – έχει επιτραπεί να συμμετάσχουν στις ετήσιες διαπραγματεύσεις για το κλίμα, όπου τα κράτη καλούνται να προσέλθουν καλή τη πίστει και να δεσμευτούν για φιλόδοξες πολιτικές για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Οι περίπου 5.350 λομπίστες που συναναστρέφονταν με παγκόσμιους ηγέτες και διαπραγματευτές για το κλίμα τα τελευταία χρόνια εργάστηκαν για τουλάχιστον 859 οργανισμούς ορυκτών καυσίμων, συμπεριλαμβανομένων εμπορικών ομάδων, ιδρυμάτων και 180 εταιρειών πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα που εμπλέκονται σε κάθε μέρος της αλυσίδας εφοδιασμού, από την εξερεύνηση και την παραγωγή έως τη διανομή και τον εξοπλισμό, σύμφωνα με έρευνα που κοινοποιήθηκε αποκλειστικά στον Guardian.

Μόλις 90 από τις εταιρείες ορυκτών καυσίμων που έστειλαν εκπροσώπους συμφερόντων σε συνομιλίες για το κλίμα μεταξύ 2021 και 2024 αντιπροσώπευαν περισσότερο από το ήμισυ (57%) όλου του πετρελαίου και φυσικού αερίου που παρήχθη πέρυσι, σύμφωνα με ανάλυση της Kick Big Polluters Out (KBPO), μιας συμμαχίας 450 οργανισμών που αγωνίζονται για να σταματήσει η βιομηχανία ορυκτών καυσίμων από το να εμποδίζει και να καθυστερεί την παγκόσμια δράση για το κλίμα.

Οι πετρελαΐκές

Αυτές οι εταιρείες, στις οποίες περιλαμβάνονται πολλές από τις πιο κερδοφόρες ιδιωτικές και δημόσιες εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου στον κόσμο, αντιπροσώπευαν την παραγωγή 33.699 εκατομμυρίων βαρελιών ισοδύναμου πετρελαίου το 2024 – ποσότητα αρκετή για να καλύψει περισσότερο από ολόκληρη την έκταση της Ισπανίας με ένα στρώμα πετρελαίου πάχους 1 εκατοστού.

Οι ίδιες 90 εταιρείες αντιπροσωπεύουν επίσης σχεδόν τα δύο τρίτα (63%) όλων των βραχυπρόθεσμων έργων επέκτασης ορυκτών καυσίμων ανάντη, τα οποία προετοιμάζονται για εξερεύνηση και παραγωγή, σύμφωνα με την πρόσφατα δημοσιευμένη Παγκόσμια Λίστα Εξόδου Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου – ένα σύνολο δεδομένων που περιλαμβάνει περισσότερες από 1.700 εταιρείες που καλύπτουν περισσότερο από το 90% της παγκόσμιας δραστηριότητας πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Εάν υλοποιηθούν, αυτά τα έργα επέκτασης θα παράγουν αρκετό πετρέλαιο – 2,623 εκατομμύρια km² σε πάχος 1 cm – για να καλύψουν ολόκληρη την ξηρά επτά ευρωπαϊκών χωρών (Γαλλία, Ισπανία, Γερμανία, Δανία, Σουηδία, Φινλανδία και Νορβηγία) μαζί.

Τα ευρήματα έχουν ανανεώσει τις εκκλήσεις για τον αποκλεισμό των εταιρειών ορυκτών καυσίμων και άλλων μεγάλων ρυπαντών από τις ετήσιες διαπραγματεύσεις για το κλίμα, εν μέσω αυξανόμενων επιστημονικών στοιχείων που αποδεικνύουν ότι ο κόσμος δεν έχει καταφέρει να περιορίσει την αύξηση της παγκόσμιας θερμοκρασίας σε 1,5°C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα.

«Αυτές οι πληροφορίες αποκαλύπτουν ξεκάθαρα την εταιρική δέσμευση της παγκόσμιας κλιματικής διαδικασίας… ο χώρος που θα έπρεπε να αφορά την επιστήμη και τους ανθρώπους έχει μετατραπεί σε μια μεγάλη επιχειρηματική αίθουσα άνθρακα», δήλωσε ο Adilson Vieira, εκπρόσωπος της Amazonian Work Group. «Ενώ οι δασικές κοινότητες αγωνίζονται για την επιβίωση, οι ίδιες εταιρείες που προκαλούν την κλιματική κατάρρευση αγοράζουν διαπιστευτήρια και πολιτική επιρροή για να συνεχίσουν να επεκτείνουν τις αυτοκρατορίες τους για τα ορυκτά καύσιμα».

«Οι αυτόχθονες πληθυσμοί στην πρώτη γραμμή των εξορυκτικών τους εγκαταστάσεων δεν υποφέρουν μόνο από παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αλλά αντιμετωπίζουμε επίσης το κύριο βάρος του κλιματικού χάους στις περιοχές μας με επιδεινούμενες πλημμύρες, πυρκαγιές και ακραία κύματα καύσωνα. Πρέπει να κατεβάσουμε την πινακίδα «πωλείται» στη Μητέρα Γη και να απαγορεύσουμε την είσοδο στο Cop για τους λομπίστες πετρελαίου και φυσικού αερίου», δήλωσε η Brenna Yellowthander, επικεφαλής συντονίστρια του Ιθαγενούς Περιβαλλοντικού Δικτύου, μέλος του KBPO.

Οι λομπίστες

Η έρευνα αναλύει τους λομπίστες ορυκτών καυσίμων που είναι γνωστό ότι συμμετείχαν στις διαπραγματεύσεις στη Γλασκώβη (Cop26), στο Σαρμ ελ-Σέιχ (Cop27), στο Ντουμπάι (Cop28) και στο Μπακού (Cop29). Μέχρι τότε, οι πληροφορίες σχετικά με τους λομπίστες δεν είχαν συλλεχθεί από την UNFCCC.

Η αυξανόμενη οργή για την έλλειψη ουσιαστικής δράσης από τις πλουσιότερες και πιο ρυπογόνες χώρες του κόσμου έχει επιδεινωθεί από τις αποκαλύψεις ότι η βιομηχανία ορυκτών καυσίμων φαίνεται να έχει μεγαλύτερη πρόσβαση στις συνομιλίες για το κλίμα από ό,τι οι περισσότερες χώρες.

Πέρυσι, 1.773 εγγεγραμμένοι λομπίστες ορυκτών καυσίμων παρακολούθησαν τη σύνοδο κορυφής στο Αζερμπαϊτζάν – 70% περισσότεροι από τον συνολικό αριθμό των αντιπροσώπων από τα 10 πιο ευάλωτα στην κλιματική αλλαγή έθνη μαζί (1.033).

Αλλά η πραγματική εμβέλεια των πλοκαμιών των ορυκτών καυσίμων είναι αναμφίβολα βαθύτερη, καθώς τα δεδομένα των λομπίστες εξαιρούν στελέχη και άλλους εκπροσώπους εταιρειών σε επίσημες αντιπροσωπείες χωρών που συμμετέχουν άμεσα στις εμπιστευτικές διαπραγματεύσεις, καθώς και όσους παρευρίσκονται ως προσκεκλημένοι κυβερνήσεων, γνωστοί ως αντιπρόσωποι υπερχείλισης.

Ο μεγαλύτερος αριθμός γνωστών από τους λομπίστες τα τελευταία χρόνια εκπροσωπούσε κρατικές εταιρείες από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Ρωσία και το Αζερμπαϊτζάν.

Πολλές από τις πιο κερδοφόρες εταιρείες ορυκτών καυσίμων στον κόσμο ήταν επίσης παρούσες στις πρόσφατες συνόδους κορυφής της Cop, σε μια εποχή που οι κυβερνήσεις αντιμετώπισαν τεράστια δημόσια πίεση – αλλά απέτυχαν – να συμφωνήσουν στη σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων, παρά τις θανατηφόρες κλιματικές επιπτώσεις που επηρεάζουν κάθε γωνιά του πλανήτη.

Μεταξύ 2021 και 2024, η Shell έστειλε συνολικά 37 λομπίστες, η BP έστειλε 36, η ExxonMobil 32 και η Chevron 20.

Τα τελευταία πέντε χρόνια, οι τέσσερις μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες σημείωσαν συνολικά κέρδη άνω των 420 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Την Παρασκευή, ο Διευθύνων Σύμβουλος της Exxon, Ντάρεν Γουντς, θα ηγηθεί μιας εκδήλωσης έναρξης της Cop30 στη Μπραζίλια, η οποία θα διοργανωθεί από το Εμπορικό Επιμελητήριο των ΗΠΑ με τίτλο Pragmatic Business Solutions for Carbon Accounting and Emission Reductions. Οι ΗΠΑ, οι οποίες, όπως κάθε κράτος, είναι νομικά υποχρεωμένες βάσει του διεθνούς δικαίου να αντιμετωπίσουν την κλιματική κρίση, έχουν αποσυρθεί από τη συμφωνία του Παρισιού και δεν θα στείλουν αντιπροσωπεία χώρας στη σύνοδο κορυφής.

Η Petrobas, η βραζιλιάνικη πολυεθνική, με πλειοψηφία κρατική, η οποία έστειλε τουλάχιστον 28 λομπίστες στις τελευταίες τέσσερις συνόδους κορυφής για το κλίμα, έλαβε πρόσφατα άδεια για τη διεξαγωγή ερευνητικών γεωτρήσεων πετρελαίου στη θάλασσα ανοιχτά του Αμαζονίου, η οποία φιλοξενεί πολλές κοινότητες αυτόχθονων ιθαγενών και περίπου το 10% των γνωστών ειδών του πλανήτη.

Ένας εκπρόσωπος δήλωσε: «Η Petrobras θα είναι παρούσα στην COP30, όπως και σε προηγούμενες συνομιλίες, επειδή αναγνωρίζει την ευκαιρία να συζητήσουμε βιώσιμα μοντέλα… Η συμμετοχή της εταιρείας στην COP30 ενισχύει τη δέσμευσή της να παρακολουθεί και να συμβάλλει στις διεθνείς συζητήσεις για το κλίμα και την ενέργεια».

Σιγή ιχθύος από τις εταιρείες

Οι Shell, BP, ExxonMobil και Chevron δεν απάντησαν σε αιτήματα για σχολιασμό.

Μετά από χρόνια εκστρατειών από ομάδες της κοινωνίας των πολιτών, οι εκπρόσωποι της Cop φέτος καλούνται να αποκαλύψουν δημόσια ποιος χρηματοδοτεί τη συμμετοχή τους – και να επιβεβαιώσουν ότι οι στόχοι τους ευθυγραμμίζονται με την UNFCCC. Ωστόσο, η νέα απαίτηση διαφάνειας αποκλείει οποιονδήποτε συμμετέχει σε επίσημες κυβερνητικές αντιπροσωπείες ή υπεράριθμες ομάδες, και οι εκκλήσεις για αυστηρότερη προστασία από σύγκρουση συμφερόντων για τη μείωση της επιρροής της βιομηχανίας δεν έχουν εισακουστεί επαρκώς, λένε οι υποστηρικτές.

«Οι νέοι κανόνες είναι μια ευπρόσδεκτη αρχή, αλλά έρχονται δεκαετίες αργότερα… και η διαφάνεια χωρίς αποκλεισμούς είναι επιτελεστική. Δεν μπορείτε να ισχυριστείτε ότι διορθώνετε μια διαδικασία που έχει ήδη καταληφθεί από τις ίδιες τις εταιρείες που καίνε τον πλανήτη και τροφοδοτούν πολέμους», δήλωσε ο Mohammed Usrof, εκτελεστικός διευθυντής του Παλαιστινιακού Ινστιτούτου για την Κλιματική Στρατηγική. «Η UNFCCC πρέπει να προχωρήσει από την αποκάλυψη στην απόρριψη… χωρίς μεταρρύθμιση, αυτή η διαδικασία δεν θα σώσει τον κόσμο, και αντίθετα, απλώς θα βοηθήσει στην ταφή του».

Τη Δευτέρα ξεκινά η 30η κλιματική Σύνοδος

Η 30ή σύνοδος κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα (Cop30) ξεκινά τη Δευτέρα στο Μπελέμ, μια πόλη στον βραζιλιάνικο Αμαζόνιο – το μεγαλύτερο τροπικό δάσος στον κόσμο, το οποίο καταστρέφεται από την συνεχώς αυξανόμενη εκμετάλλευση ορυκτών καυσίμων, τη βιομηχανική γεωργία και την εξόρυξη, μεταξύ άλλων εξορυκτικών βιομηχανιών.

Οι ετήσιες συναντήσεις είναι ο χώρος όπου κάθε χώρα στον κόσμο διαπραγματεύεται τον καλύτερο τρόπο αντιμετώπισης της κλιματικής κρίσης. Οι αποφάσεις θα πρέπει να καθοδηγούνται από τη νομικά δεσμευτική συνθήκη-πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή (UNFCCC) και τη συμφωνία του Παρισιού του 2015 για τον περιορισμό της παγκόσμιας θέρμανσης κάτω από 1,5°C.

( Πηγή: Guardian)